[ከመስከረም 26 እስከ ኅዳር 6]

"ልጄን ከግብፅ ጠራሁት" (.ሆሴዕ 111 )

ከመምህር ዮሐንስ ለማ

holyfamily3በክፍል ሁለት ጽሑፌ እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም በስደቷ ወቅት ከሕጻኑ ልጇ ከኢየሱስ ክርስቶስ ጋር በስደት የተጓዘችባቸውን ሀገራት ፣ ያሳለፈቻቸውን ውጣ ውረዶችና ተያያዥ ክስተቶችን እንዲሁም የጉዞዋን ዋና ዋና መዳረሻዎች ጭምር ለማስነበብ መሞከሬ ይታወሳል ፡፡ ዛሬም ከክፍል ሁለት ጽሑፌ በመቀጠል በዛሬው በክፍል ሦስት ቀሩ የምላቸውን የጉዞዋን ዋና ዋና መዳረሻዎች እንደ እግዚአብሔር ፈቃድ ለማስነበብ እሞክራለሁ ። መልካም ምንባብ ።

 

በሀገረ እግዚአብሔር ኢትዮጵያ የመስከረምና የጥቅምት ወራት የአበባ ወራት (ዘመነ ጽጌ ) ናቸው፡፡ ይህም ወቅት ተራሮች በአበባ የሚያጌጡበትና ለዓይን ማራኪ የሚሆኑበት ጊዜ ነው፡፡ በዚህም ዘመን ጌታችንና መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ‘’ ስለ ልብስ ስለምን ትጨነቃላችሁ ? የሜዳ አበቦች እንዴት እንዲያድጉ ልብ አድርጋችሁ ተመልከቱ፡፡ አይደክሙም፣ አይፈትሉም ፣ ነገር ግን እላችኋለሁ፣ ሰሎሞንስ እንኳ በክብሩ ሁሉ ከእነዚህ እንደ አንዱ አልለበሰም፡፡ እግዚአብሔር ዛሬ ያለውን ነገም ወደ እቶን የሚጣለውን የሜዳን ሣር እንዲህ የሚያለብሰው ከሆነ እናንተ እምነት የጐደላችሁ እናንተንማ ይልቁን እንዴት ? እንግዲህ ምን እንበላለን ? ምንስ እንጠጣለን ? ምንስ እንለብሳለን ? ብላችሁ አትጨነቁ ‘’ (ማቴ . 5÷28-33) ። በማለት የተናገረውን ቃል በማሰብ መጨነቅ የሚገባን መንግሥተ ሰማያት ለመግባት እንጂ በዚህ ዓለም ስላለው ነገር እንዳልሆነ ተራሮችን በአበባ ያለበሰ አምላክ በአርአያውና በአምሳሉ የፈጠረንን እኛን ለኑሮ የሚያስፈልገንን ምግብና ልብስ እንደማይነሳን እያሰብን የምንዘክርበት ወቅት ነው፡፡ እንዲሁም ነቢየ እግዚአብሔር ክቡር ዳዊት ‘’ ተዘከር እግዚኦ ከመመሬት ንሕነ ሰብእሰ ከመ ሣዕር መዋዕሊሁ ወከመ ጽጌ ገዳም ከማሁ ይፈሪ ፣ አቤቱ እኛ አፈር እንደሆንን አስብ ሰውስ ዘመኑ እንደሣር ነው ። እንደ ዱር አበባ እንዲሁ ያብባል ነፋስ በነፈሰበት ጊዜ ያልፋልና ‘’ (መዝ . 102÷14-16) ። በማለት እንደተናገረው የሰው ሕይወት በሣር ይመሰላል፡፡ ሳር አድጐ አብቦ ከዚያ በኋላ ይደርቅና በነፋስ አማካኝነት ያ የረገፈው ሣር እየተነሳ የነበረበት ቦታ ስንኳ እስከማይታወቅ ድረስ ይሆናል፡፡ ሰውም ከአደገ በኋላ በሕማም ፀሐይነት ይደርቅና በሞት ነፋስነት ይወሰዳል፡፡ ከዚያ በኋላ ወደ መቃብር ሲወርድ የነበረበት ቦታ ይዘነጋል፡፡ ስለዚህ ዘመነ ጽጌ ሰው ዘመኑ እንደ አበባ በቶሎ የሚረግፍ መሆኑን በማሰብ ዘመን ሳያልፍ መልካም ሥራ ለመሥራት በትንሣኤ ኅሊና የሚነሣበት ጊዜ ነው፡፡ ቅዱስ ያሬድ ለዘመነ ጽጌ የሠራው ድጓም ይህንኑ የሰውን ዘመን አጭርነት፣ የሕይወቱን ኢምንትነት፣ በዚህ ሕላዌ የተፈጠረ ሰው ሑሉ በዚህ ዓለም ክፉ ሥራ መሥራት እንደሌለበት፣ ሁልጊዜ በተዘክሮተ ሞት (ሞትን በማሰብ ) እንዲኖር የሚያስረዳ ነው፡፡

በመቀጠል እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም በስደቷ ወቅት ከሕጻኑ ልጇ ከኢየሱስ ክርስቶስ ጋር በስደት የተጓዘችባቸውን ሀገራትና የጉዞዋ ዋና ዋና መዳረሻዎችም ፦ እንደሚከተለው ቀርበዋል ።

. ምድረ ግብፅ እመቤታችን ዮሴፍ እና ሰሎሜ ወደ ምድረ ግብፅ ሲጓዙ ሦስት ቀን ጫካ ውስጥ ሰነበቱ፡፡ በጣም ተራቡ፣ ተጠሙ፡፡ በበረሃ በረሃብና በውሃ ጥም እንዳይሞቱ እመቤታችን ጸለየች፡፡ ወዲያው የተሠራ ማዕድ /የተዘጋጀ መግብ / መጣላቸው በልተው ጠገቡ፡፡ ከዚህ በኋላ ኢንፍሎን ወደተባለ አገር ሄዱና ርግባዳ ከተባለ ሰው ቤት ተቀመጡ፡፡ ብዙ ሰዎች ዕውቀት ፈልገው ወደ እመቤታችን ይመጡ ነበር፡፡ እመቤታችን ከጥበበኞች ከእስራኤል አገር ስለመጣች ብዙ ጥያቄዎችን ይጠይቋት ነበር፡፡ እመቤታችን ብዙ ምሳሌ እየመሰለች ጥያቄዎቻቸውን ስትመልስላቸው እያደነቁ ይሄዱ ነበር፡፡ ከጥቂት ጊዜ በኋላ የዚያች አገር ገዥ ሞተ፡፡ ቤተሰቦቹ መጥተው ለእመቤታችን ነገርዋት፡፡ እመቤታችን ስትሄድ ሞቶ አገኘችው፡፡ የሚያለቅሱትን ሰዎች ዝም በሉ አለቻቸው፡፡ አልቃሾቹ ዝም አሉ ፡፡ በቀኝ እጅዋ ይዛ በእግዚአብሔር ስም ተነስ አለችው፡፡ የሞተው አገር ገዥ ሕያው ሆኖ ተነሣ፡፡ ለለቅሶ የተሰበሰቡት ሰዎች የጣዖቶቻቸውን ስም በመጥራት አጵሎንና አርዳሚስ ሰው ተመስለው መጡ አሉ ፡፡ እመቤታችንም እናንተ የምትሏቸው ጣዖታት አይደለሁም፡፡ ከይሁዳ ምድር ተሰድጄ የመጣሁ ሰው ነኝ ካለቻቸው በኋላ የሞተውን ሰው ማስነሣት የሚቻለው እግዚአብሔር መሆኑን እንዲያውቁና በእግዚአብሔር እንዲያምኑ አስተማረቻቸው ፡፡ በሀገራቸው ውስጥ የሚኖሩ በሽተኞችን እየፈወሰችላቸው ጥቂት ወራት ተቀመጠች፡፡ ምድራቸውን ባርካ ውሃ አፈለቀችላቸውና በዚህ ተፈወሱ አለቻቸው፡፡ የታመመ ሰውም ሆነ እንስሳ እመቤታችን ባፈለቀችው ውሃ ሲታጠብ ይፈወስ ነበር፡፡ ከዚህ በኋላ ራፋን ወደተባለ አገር ሄዱ ፡፡ የራፋን ሰዎች መለከት እየነፉ ወጥተው እመቤታችንን ዮሴፍንና ሰሎሜን በድንጋይ ቀጠቀጧቸው፡፡ እነዮሴፍም ከዚያ አገር ወጥተው ሄዱ ፡፡ በአረብ አንፃር ቄድሮስ ከተባለ አገር ደረሱ፡፡ በተቃራኒው የሚጾሙ የሚጸልዩ ደጋግ ሰዎችን አገኙ፡፡ አገሩም በጣም ደስ የሚያሰኝ ልምላሜ የተሞላበት አገር ነበር፡፡ በቄድሮስ ስምንት ወር ተቀመጡ፡፡ ዮሴፍም እመቤታችንን ሁሉን ነገር ትተን ከዚህ አገር እንቀመጥ አላት፡፡ አገር ለአገር ዋሻ ለዋሻ መንከራተቱን ትተን እንረፍ ማለቱ ነው፡፡ እመቤታችንም ያለ እግዚአብሔር ፈቃድ እዚህ መቀመጥ አንችልም አለችው ዮሴፍን፡፡ በዚያች ሌሊት ቅዱስ ገብርኤል መጥቶ እመቤታችንን ከዚህ አገር ውጪ አላት፡፡ ከዚያች አገር ወጥተው ወደ ደብረ አሞር ሄዱ፡፡ የተለያየ ደዌ የያዛቸው ሰዎች ወጥተው ተቀበሏቸው፡፡ እመቤታችን ሁሉንም ፈወሰቻቸው እነዮሴፍ በደብረ አሞር ብዙ ጊዜ ተቀመጡ ፡፡

ከደብረ አሞር ወጥተው ሲሄዱ ጌላውዳ ከተባለ አገር ደረሱ፡፡ በዚያም ርኩስ መንፈስ ያደረበት ሰው አገኙ፡፡ ርኩስ መንፈስ ከያዘው 70 ዓመት አልፎታል፡፡ ሰውየው አይተኛም ሥጋውን በድንጋይ ይቦጫጭቃል በሰንሰለትም ሲታሰር ሰንሰለቱን ይሰባብራል፡፡ እመቤታችንን ባያት ጊዜ ይቅር በይኝ ብሎ ከእግሯ ስር ወደቀ፡፡ እመቤታችንም ርኩሱንም መንፈስ በእግዚአብሔር ስም ውጣ አለችው፡፡ ርኩሱ መንፈስ ወጣ፡፡ ክፉ አራዊት የርኩሳን መናፍስት መገለጫዎች ናቸው፡፡ ዮሐንስም በእባብና በዘንዶ ዲያብሎስን ሲገልጸው እንዲህ ይላል፡፡ ዓለሙንም ሁሉ የሚያስተው ዲያብሎስና ሰይጣን የሚባለው ታላቁ ዘንዶ እርሱም የቀደመው እባብ ተጣለ ( ራእ . 12÷9 ) ። ርኩሱ መንፈስ የወጣለት ሰው ከአንቺ አልለይም ብሎ እየሰገደ እመቤታችንን ተከተላት፡፡ እመቤታችንም ወደ ዘመዶችህ ተመልሰህ እግዚአብሔር ያደረገልህን ንገር አለችው ፡፡

እመቤታችን የተለያዩ ተአምራትን እንደምታደርግ በአካባቢው ተሰማ፡፡ አንድ ሆዱን የነፋው ሀገረ ገዢ መጥቶ ፈውሺኝ አላት፡፡ እመቤታችንም በልጄ እመን ትድናለህ አለችው፡፡ እርሱም አምናለሁ አለ፡፡ ከሆዱም እባብ ወጣለት፣ ከበሽታው ተፈወሰ፡፡ እነዮሴፍን ዘጠኝ ወር ያህል ከቤቱ አስቀመጣቸው፡፡ ከዘጠኝ ወር በኋላ ከቤቱ ወጥተው ሲሄዱ ሊባ የሚባል ባሕር ካለበት አገር ደረሱ፡፡ የዚያ አገር ሰዎች በጅራፍ እየገረፉ አባረርዋቸው፡፡ እነዮሴፍ ቤልቤል ከሚባል ዛፍ ስር አደሩ፡፡ ነገር ግን መልአክ ወርዶ በሰረገላ ወስዶ ካሳደድዋቸው ሰዎች አገር መካከል አስቀመጣቸው፡፡ እመቤታችንም ከእንቅልፏ በነቃች ጊዜ ያደሩበት አገር በጅራፍ እየገረፉ ያሳደድዋቸው ሰዎች አገር እንደሆነ አወቀች፡፡ እመቤታችንም የትናንቱ ጅራፍ ተመልሶ እንዳይመጣ ወደ እግዚአብሔር አጥብቃ ጸለየች፡፡ በጅራፍ የገረፍዋቸው ሰዎችም ከሰውነት ወደ ውሻነት ተለወጡ ፡፡ እግዚአብሔር ኃጢአተኞችን ሰዎች የሚቀጣበት መሣሪያው የተለያየ ነው፡፡ አእምሮ ያለውን ሰው አእምሮ የሌለው እንስሳ ያደርገዋል፡፡ ይህ አይነት ቅጣት በጣም የሚታበዩ ሰዎች የሚቀጡበት ነው፡፡ የባቢሎን ንጉሥ ናቡከደነፆር በትዕቢቱ ምክንያት ወደ አውሬነት ተለውጦ ቤተመንግስቱን ለቅቆ ከአራዊት ጋር ሣር እየበላ ሰባት ዓመት ኖርዋል ( ዳንኤል 4÷28-34 ) ፡፡

የእመቤታችን ለቅሶ በወንዝ ማዶ

እመቤታችን ከዮሴፍ እና ከሰሎሜ ተለይታ ልጅዋን ይዛ ወንዝ ተሻግራ ብቻዋን ተቀመጠች፡፡ ከመከራዋ ብዛት የተነሣ በጣም አለቀሰች እንዲህም አለች፡፡ ሞሳር እና ግብፅ ማደርያዬ ሆነዋል፡፡ ይሁዳን እና ቤተልሔምን የት አገኛቸዋለሁ፡፡ እኔ በተወለድኩበት አገር በደብረ ሊባኖስ የሚኖሩ ሰዎች ብፁአን ናቸው፡፡ በኪስባር የሚኖሩ ሰዎች ሰውነቴን አስጨነቋት የንፍታሌም እና የዛብሎን ልጆች ባካችሁ ስለደረሰብኝ መከራ አልቅሱልኝ ተንቄአለሁና የገሊላ እና የቁስጥንጥንያ ልጆች ልታዩኝ አይገባም፡፡ ዕንባዋን እንደጎርፍ እያፈሰሰች አለቀሰች ልቧ በኀዘን ተቃጠለ፡፡ ዮሴፍ ከሩቅ ሆኖ ይመለከታት ነበር፡፡ ሊአረጋጋት በሄደ ጊዜ በእግዚአብሔር ስም ወደ እኔ አትምጣ አለችው፡፡ በድንጋይ የተቀጠቀጠችውን እና በጅራፍ የተገረፈችውን ግርፋት ስታስብ መረጋጋት አልሆንልሽ አላት፡፡ በኀዘን ላይ ኀዘን በለቅሶ ላይ ለቅሶ ጨመረች፡፡ ዮሴፍም እጅግ ተበሳጨ ከእመቤታችን ጋር ከሚቀበለው መከራ በላይ የእመቤታችን አለመረጋጋት በብስጭቱ ላይ ብስጭት ጨመረበት በመከራው ላይ ሌላ መከራ ሆነበት፡፡ ትዕግሥቱን ጨረሰና መከራውን በሞት ለመገላገል አሰበ፡፡ ታንቆ ይሞት ዘንድ ገመድ ወስዶ በዕንጨት ላይ አሠረና አንገቱን አስገባ፡፡ መልአክ ወርዶ ከዮሴፍ አንገት የገባውን ገመድ ቆረጠው፡፡ ዮሴፍንም እንዲህ አለው፡፡ የዳዊት ልጅ ዮሴፍ ሆይ ለምን ትበሳጫለህ የሰማይ እና የምድር ፈጣሪ ጌታን የታቀፈች እመቤታችን ከዓይኖቿ ዕንባን ስታፈስ አታያትምን ? ታንቀህ በመሞት ይህን ዓለም እና የወዲያኛውን ዓለም እንዳታጣ ታገሥ፡፡ መልአኩ ዮሴፍን ካረጋጋ በኋላ ወደ እመቤታችን ሄዶ ሰገደላትና ሰላምታ ካቀረበላት በኋላ እንዲህ አላት የዳዊት ልጅ ማርያም ሆይ ይህን ያህል ኀዘን ለምን ታዝኛለሽ ይህ ሁሉ ድካምሽና ኀዘንሽ ይረሳል፡፡ ዮሴፍ ስለአንቺ እና ስለልጅሽ ቤቱን፣ ንብረቱን፣ ዘመዶቹን ትቶ በበረሃ እየተንከራተተ ነው ለምን አልረጋጋም ትይዋለሽ፡፡ መልአኩ እመቤታችን ዮሴፍ እና ሰሎሜን አገናኝቷቸው ሄደ ፡፡

. ቤተ ትዕማን በግብፅ ትዕማን የምትባል ባዕለጸጋ ሴት ነበረች ከእርስዋ ቤት ደረሱ፡፡ ትዕማን በምድራዊ ሀብት እጅግ የከበረች ሴት ነበረች፡፡ እመቤታችን ልጅዋን መሬት ላይ አስቀመጠችውና በሀብት የከበረችውን ሴት እንዲህ አለቻት፡፡ ልጄን በጣም ስለራበው ወተት ካለሽ ወተት ስጪኝ ወተት ከሌለሽ በቤትሽ ካለው ምግብ ስጭኝ ? ሴትዮዋ ግን ርኅራኄ የሌላት ጨካኝ ስለሆነች በእመቤታችን ሳቀችባት እንዲህም አለቻት፡፡ መልክሽ ቆንጆ ነው፡፡ ልብሽ ግን ጠማማ ነው በጣም ሰነፍ ሴት ነሽ፡፡ ይህን የልመና ቃልሽን ሁለተኛ እንዳልሰማው፡፡ እመቤታችን የክፉዋን ሴት ቃል ከሰማች በኋላ እውነት ተናግረሻል ይህ ሁሉ መከራ ያገኘኝ በኃጢአቴ ነው ብላ ዕንባዋን አፈሰሰች፡፡ የተራቡት በልተው የሚጠግቡበት የተጠሙት ጠጥተው የሚረኩበት የአባትዋን እና የእናትዋን ቤት አሰበች፡፡ ዮሴፍ በሀብት የከበረችውን ሴት እንዲህ አላት ምግብ ቢኖር ለእንግዳ መስጠት ይገባል፡፡ ባይኖር ደግሞ ካለው ያድርስህ ተብሎ በሰላም ይሸኛል እንጂ ልብን እንደጦር የሚወጋ ነገረ ለምን ትናገርያለሽ፡፡ ክፉዋ ሴትም ዮሴፍን ከእግሩ እስከ ራሱ ተመለከተችውና አንተ ፍየል ጠባቂ እኔን ታስተምረኛለህን ? አለችው፡፡ እንደ አለት የጠነከረው ልቧ ከጭካኔ ወደ ርኅራኄ አልተመለሰም በወይን ጠጅ እንደሰከረ ሰው በእነዮሴፍ ላይ መሳቋን አላቋረጠችም፡፡ የትዕማን የቤት ሠራተኛዋ ኮቲባ ትባላለች፡፡ ከካም ዘር ስትሆን እንደ ቁራ የጠቆረች ነበረች፡፡ እየሮጠች መጥታ ሕፃኑን ኢየሱስ ክርሰቶስን አንስታ ወደ መሬት ጣለችው፡፡ እመቤታችን ዮሴፍ እና ሰሎሜ እየሮጡ ሄደው አነሱት፡፡ ወደ ትዕማን ዞር ባሉ ጊዜ ግን ትዕማን ከቆመችበት ቦታ አልነበረችም፡፡ እንደ አቤሮን እና እንደዳታን መሬት ተከፍታ ዋጠቻት ( ዘኁ . 16÷1-35 ) ። የቤት ሠራተኞችም ግማሽ አካሏ ጥቁር ሲሆን ግማሽ አካሏ ነጭ ሆነ፡፡ የትእማን ዘመዶች፣ ቤተሰቦች፣ ባሏም ጦጣና ዝንጀሮ እየሆኑ ወደ ጫካ ሄዱ ፡፡

ከዚህ በኋላ እመቤታችን ዮሴፍ እና ሶሎሜ ከትዕማን ቤት ገብተው ተቀመጡ፡፡ እስከ ስድስት ወርም ከዚያው ኖሩ፡፡ ከስድስት ወር በኋላ መልአኩ ቅዱስ ገብርኤል በመንፈቀ ሌሊት መጣና በዚህ ቤት ይብቃችሁ ከዚህ ቤት ለስድስት ወር ያህል ደስ ብሏችሁ ተቀምጣችኋል፡፡

. ምድረ ንሒሳ ከዚህ በኋላ እመቤታችን ዮሴፍ እና ሰሎሜ ከዚህ አገር ወጥተው ሄዱና ወደ ንሒሳ አገር ገቡ፡፡ ብዙ ሕዝብ ወደ እመቤታችን መጥተው ወልደእግዚአብሔር ከአንቺ እንደሚወለድ ነቢያት የተናገሩትን ሰምተናል እያሉ ሰገዱላት፡፡ እመቤታችንም ብዙ ሕዝብ እየመጡ ይመሰክራሉ ብሎ እየመጡ የተናገረላችሁ እናንተ ናችሁ አለቻቸው፡፡ ብዙ ሰዎች እየመጡ ለእመቤታችን ሰላምታ አቀረቡላት፡፡ እመቤታችንም በንሒሳ ሦስት ቀን ከቆየች በኋላ በአገራችሁ በሽተኞች የሉምን ? ብላ ጠየቀቻቸው፡፡ እነሱም ብዙ በሸተኞች አሉ ብለው መለሱ፡፡ እመቤታችንም ሁሉንም በሽተኞች ነገ ወደ እኔ አምጡአቸው አለቻቸው፡፡ በማግስቱ በተለያየ በሽታ ተይዘው የሚማቅቁትን በሽተኞች ሰብስበው አመጡላት ሁሉንም ፈወሰቻቸው፡፡ ከአገራቸው መካከል ከደረቅ መሬት ላይ ውሃ አፈለቀችላቸው፡፡ የፈለቀው ውሃም በሽተኞችን የሚፈውስ ማየ ሕይወት ሆነ፡፡ ከዚህ በኋላ ከእግዚአብሔር የታዘዘ ደመና መጣና እመቤታችንን ዮሴፍን እና ሰሎሜን አቅፎ ወሰዳቸው፡፡ በእግር ሰላሳ ስምንት ቀን የሚወስድ ሩቅ ቦታ ላይ አስቀመጣቸው፡፡ በዚያ ቦታ ያለኀዘን ያለለቅሶ ያለመከራ ጥቂት ጊዜ ተቀምጠዋል፡፡ በዚህ መጽሐፍ ውስጥ የተጻፈው የእመቤታችን ታሪክ ነገረ ማርያም ከተባለው መጽሐፍ የተወሰደ ነው፡፡

. ምድረ ኢትዮጵያ እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ዮሴፍና ሰሎሜ በደመና ተጭነው ከግብጽ ወደ ኢትዮጵያ ሲመጡ ናግራን ከተባለ ሀገር ደረሱ፡፡ በናግራን ሳሉ ጌታ እንዲህ አለ፡፡ ከቀኝ ጎኔ የሚፈሰው ደሜ በብርሃናት አለቃ በዑራኤል እጅ ተቀድቶ በቅድሚያ በዚች ሀገር ይፈሳል ወይም ይረጫል፡፡ እናቱንም እንዲህ አላት አንቺ በድንግልና ጸንሰሽ በድንግልና እንደወለድሽኝ አምነው የሚያከብሩሽ በእኔም የሚያምኑ ብዙ የተቀደሱ ሰዎች በዚህ ሀገር ይወለዳሉ፡፡ ከናግራን ተነስተው ለትግራይ ትይዩ ከሚሆን ሐማሴን ከሚባለው ሀገር ሲደርሱ በምሥራቅ በኩል ከፍተኛ ተራራ ተመለከቱና ወደ ተራራው ሄዱ፡፡ ጌታም በተራራው ላይ ሳሉ እናቱን እንዲህ አላት ይቺ ተራራ ምስጋናሽ የሚነገርባት ቦታ ትሆናለች፡፡ የተራራዋም ስም ደብረ ሃሌ ሉያ ወይም ደብረ ዳሞ ይባላል፡፡ ትርጓሜውም የአምላክ ልጅ የመስቀሉ ቦታና የስሙ መገኛ ወይም አደባባይ ማለት ነው፡፡ከዚያም በኋላ ታቦተ ጽዮን ወደምትኖርበት ወደ አክሱም ደረሱ፡፡ ታቦተ ጽዮን ባለችበት ቦታ ሳሉ ባዚን የተባለው የኢትዮጵያ ንጉሥ ታቦተ ጽዮንን ለመሳለም መጣ፡፡ የካህናቱ አለቃ አኪን ለንጉሡ የኢሳይያስን መጽሐፍ አነበበለት፡፡ የተነበበውም የመጽሐፍ ክፍል ድንግል በድንግልና ጸንሳ በድንግልና ወንድ ልጅ ትወልዳለች ስሙንም አማኑኤል ትለዋለች የሚል ነበር፡፡ ስደተኞቹ ግን ለንጉሡም ሆነ ለካህናቱ ሳይገለጡ የመጽሐፉን ቃል ከሰሙ በኋላ በደመና ተጭነው ወደ ደብረ ዐባይ ሄዱ ፡፡ ጌታም እናቱን እንዲህ አላት ይህች ሀገር እንደአክሱም ለስምሽ መጠሪያ ርስት ትሁን በኋላ ዘመን በቀናች ሃይማኖት ጸንተው ሕጌን የሚያስተምሩ አንቺን የሚወዱ ሰዎች ይኖሩባታል፡፡ ከዚያም በኋላ ከደብረ ዐባይ ተነስተው ዋሊ ወደ ሚባለው ገዳም /ወደ ዋልድባ / ሄዱ፡፡ በዋልድባ በረሃም ሳሉ በራባቸው ጊዜ ጌታ በዮሴፍ ብትር የአንዱን ዕንጨት ስር ቆፈረ፡፡ ሦስት መቶ አስራ ስምንት ስሮችን አወጣና ለእናቱ ብይ ብሎ ሰጣት፡፡ እናቱም ይህን የሚመር ዕንጨት አልበላም አለችው፡፡ ጌታም በኋላ ዘመን ስምሺን የሚጠሩ አንቺን የሚያከብሩ ብዙ መናንያን ይህን እየበሉ በዚህ ቦታ ይኖራሉ፡፡ ዕንጨቱም የሚጣፍጥ ይሆንላቸዋል አላት፡፡ ከዚህ በኋላ በደመና ተጭነው ከዋልድባ ወደ ጣና የባሕር ወደብ ሄዱ፡፡ በጣና ደሴትም ደጋግ ሰዎች ተቀብለዋቸው ሦስት ወር ከአስር ቀን ተቀመጡ፡፡ የኢትዮጵያ ሰዎች በደስታ ተቀብለዋቸዋል እንደ ግብፃውያን አላሰቃዩአቸውም ፡፡ በጥር አስራ ስምንት /18/ ቀን ዑራኤል መጥቶ የሄሮድስን መሞት ነገራቸው ወደ ሀገራቸው ይመለሱ ዘንድ በደመና ከተጫኑ በኋላ ጌታ እናቱን እንዲህ አላት በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙትን ተራራዎች ሁሉ ለስምሽ መታሰቢያ ይሆኑሽ ዘንድ አሥራት አድርጌ ሰጥቼሻለሁ ፡፡ ብሎ በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙትን ተራራዎችን ሜዳዎችን ኮረብታዎችን አሳያት፡፡ እመቤታችን ሁሉንም ቦታዎች እየተዘዋወረች እንድታይ ልጅዋን ጠየቀችው፡፡ ልጅዋም የሚመለሱበት ጊዜ እንደደረሰ ነገራት፡፡ በብሩህ ደመና ላይ ተቀምጠው ክፍላተ አህጉር እየተዘዋወሩ ተራራዎችን ወንዞቸን አስጐበኛት የኢትዮጵያን ምድር ከጐበኙ በኋላ በደመና ተጭነው ጥር 29 ቀን ምድረ ግብፅ ደረሱ፡፡ ወደ ኢትዮጵያ የገቡት በቅዱስ ዑራኤል መሪነት ነው፡፡ ከግብፅ ወደ ኢትዮጵያ የመግባት ታሪክ በድርሳነ ዑራኤል ላይ በስፋት ተጽፏል፡፡

ድንግል ማርያም ኢየሱስ ክርስቶስ፣ ዮሴፍ እና ሰሎሜ ከግብፅ ወደ ኢየሩሳሌም መመለሳቸው

እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም እና መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ዮሴፍ እና ሰሎሜ በስደት የኖሩት ሦስት ዓመት ከስድስት ወር ነው፡፡ ሦስት ዓመት ከስድስት ወር ከተፈጸመ በኋላ ኢየሱስ ክርስቶስን ለመግደል ሲጥር የነበረው የገሊላው ንጉሥ ሄሮድስ ሞተ፡፡ መልአኩ ቅዱስ ገብርኤል ወደ ግብፅ ሄደና የሄሮድስን ሞት ለእነዮሴፍ ነገራቸው፡፡ ሄሮድስም ከሞተ በኋላ እነሆ የጌታ መልአክ በግብፅ ለዮሴፍ በሕልም ታይቶ የሕፃኑን ነፍስ የፈለጉት ሞተዋልና ተነሣ ሕፃኑን እናቱንም ይዘህ ወደ እስራኤል አገር ሂድ አለው ( ማቴ . 2÷19-22 ) ፡፡ ከዚህ በኋላ ከግብፅ ወደ እስራኤል አገር ለመሄድ ተነሡ፡፡ እመቤታችን በግብፅ የቆየችባቸውን አገሮች ተራራዎችን፣ ኮረብታዎችን፣ ጫካዎችን እና ሜዳዎችን ባረከቻቸው፡፡ ተራራዎችም ጫካዎችም ዕፀዋቱም ለእመቤታችን ሰገዱላት፡፡ በሰላም ወደ አገርሽ ግቢ እንደማለት ነው፡፡ እመቤታችን እነሱን በመባረክ እነሱም ለእመቤታችን በመስገድ ተስናበቱ፡፡ እነዮሴፍ ከደብረ ቁስቋም ወጥተው ሞሳር ወደተባለ አገር ደረሱ፡፡ ከዚያም መአልቃ ከሚባል ቦታ ደረሱና በጫካ ውስጥ አደሩ፡፡ ከዚህ በኋላ ከሞሳር ወጥተው በስደት እያሉ ጌታ ውሃ ወደ አፈለቀባት መጠርያ ወደተባለች አገር ደረሱና ጌታ ባፈለቀው ውሃ ታጠቡ፡፡ ውሃይቱም የተባረከችና የተቀደሰች ውሃ ሆነች፡፡ ከዚህ በኋላ ወደ እስራኤል አገር እየቀረቡ ሲሄዱ የሄሮድስ ልጅ አርኬላዎስ በአባቱ በሄሮድስ ፈንታ በይሁዳ እንደ ነገሠ ሰሙ፡፡ ዮሴፍ ይህን ዜና በሰማ ጊዜ እርሱም እንደአባቱ እኛን ለመግደል ይፈልግ ይሆናል ብሎ ፈራ፡፡ መልአኩ መጥቶ በሕልሙ ወደ አገርህ ወደ ገሊላ ግባ አትፍራ አለው፡፡ ዮሴፍ ሕፃኑንና እናቱን ፣ሰሎሜንንም ይዞ ገሊላ ገባ፡፡ ናዝሬት በምትባለው ከተማም ኖሩ ( ማቴ . 2÷22-23 ) ፡፡

በአጠቃላይ እመቤታችን ሊቁ አባ ጽጌ ድንግል በማኅሌተ ጽጌ ድርሰቱ በእሾህ መካከል እንዳለ የሱፍ አበባ ናት ይለናል። የቆላ ሱፍ ዙሪያውን እሾህ ቢከብበውም ከማበብና ከማፍራት ወደኋላ አይልም፡፡ ‘’ ዕፀ ደንጐላ ዘቈላ ወአኮ ዘደደክ ዘጸገይኪ ጽጌ በማዕከለ አይሁድ አሥዋክ ተአምረ ድኂን ማርያም ዘልማድኪ ምሒክ መሐክኒ ለምእመንኪ እምፃዕረ ኵነኔ ድሩክ ተአምኖትየ ብኪ ኢይኩን በበክ ፣ እሾህ በሆኑ አይሁድ መካከል ያለሽ የደጋ ያይደለሽ የቆላ የሱፍ አበባ ማርያም በአንቺ መታመኔ በከንቱ እንዳይሆንብኝ እኔን ምእመንሽን (የታመንኩብሽን ) ከክፉ ኩነኔ አድኝኝ ÷ አንቺ ምሕረት ልማድሽ ነውና ‘’ ፡፡ በመኃልይ መጽሐፉ ሰሎሞንም ‘’ ወከመ ጽጌ ደንጐላት በማዕከለ አሥዋክ ከማሁ አንቲኒ እንተ ኅቤየ በማዕከለ አዋልድ፣ በእሾህ መካከል እንዳለ የሱፍ አበባ ÷ እንዲሁ አንቺ ነሽ ‘’ ይላል (መኃ . 2÷2)፡፡ የቆላ ሱፍ ዙሪያውን እሾህ ቢከብበውም ከማበብና ከማፍራት ወደኋላ አይልም፡፡ እመቤታችንም ብዙ ተአምር እያለ በማያምኑና ሁልጊዜ ምልክትን በሚፈልጉ በክፉዎች አይሁድ መካከል መሆኗ በሃይማኖት ከማበብና ፍሬ ትሩፋት ከመሥራት አልከለከላትም፡፡ ደራሲው አባ ጽጌ ድንግልም የሰሎሞን የትንቢት ቃል እመቤታችን በአይሁድ መካከል ፍሬ ክርስቶስን በማስገኘቷ መፈፀሙን የሚያስረዳ ነው፡፡ ይህን ትንቢቱንና ፍጻሜውን ካስረዳ በኋላ ‘’ መሐክኒ ለምዕመንኪ እምፃዕረ ኵነኔ ድሩክ ፣ ተአምኖትየ ብኪ ኢይኩን በበክ - በአንቺ እናትነትና ቃል ኪዳን የምታመን እኔን ከክፉ ፍርድ አድኝኝ ፣ በአንቺ መታመኔና አንቺን ተስፋ ማድረጌ ለከንቱ አይደለምና በማለት ጸሎቱን ያቀርባል፡

 

ከብዙ በጥቂቱ ከረጅሙ በአጭሩ የእመቤታችንና የጌታ የስደት ታሪክ ይህን ይመስላል፡፡

እስከአሁን በመጠኑ ለማየት እንደሞከርነው የማኅሌተ ጽጌ ድርሰት እጅግ በጣም በምሥጢርና በኃይለ ቃል የታጀበና ልዩ የሆነ ውበትና ጣዕም ያለው ነው፡፡ ይህንን ለመረዳት የሚቻለው እንዳለ ግእዙን ማንበብ፣ መረዳት ሲቻል ነው፡፡ እንኳን በግጥም መልክ የተደረሰ ድርሰት ይቅርና ተራ ንባብና ድርሰት እንኳን ሲተረጉሙት መንፈሱን መልቀቁ የማይቀር ነው፡፡ ይህም የእግዚአብሐርን ጸጋ ሁላችንም በመቅረብ እንድናውቅና ማኅሌተ ጽጌ በመጸለይና ማኅሌቱን በመቆም የእመቤታችንን በረከትና ረድኤት የልጇን የክርስቶስን ምሕረት ለማግኘት ያበቃናል፡፡

ሊቁ በድርሰቱ ‘’ አርምሞትኪ ማርያም ኃለፈ እምአንክሮ እስከ ንሬኢ ሕዝብኪ ለተአምርኪ ግብሮ ገነትኪ ትጽጊ ሰላመ ወተፋቅሮ እለ ያማስኑ ለዓፀደ ወይንነ ወፍሮ ቆናጽለ ንዑሳነ አፍጥኒ አሥግሮ ‘’ እመቤታችን ማርያም ሆይ አርምሞሽ ከማድነቅ በላይ ሆነ ፣ በማድነቅ የማይፈጸም ሆነ ፡፡ … የወይን ቦታችንን የሚያጠፉትን ጥቃቅኑን ቀበሮዎች ለማጥመድ (ለመያዝ ) ፍጠኚ፡፡ ወንጌላዊው ቅዱስ ሉቃስ “ ነገሩን ሁሉ በልቧ ትጠብቀው ነበር ‘’ (ሉቃ .2÷51) ። ሲል የእመቤታችን አርምሞ እንዴት አስደናቂ እንደሆነ ገልጿል፡፡ እመቤታችን ማንም ፍጡር ያልሰማውን ብሥራተ መልአክ የሰማች ፣ ለማንም ያልተደረገውን በድንግልና መጽነስና መውለድ የታደለች ፣ ማኅፀኗን ዓለም አድርጎ ዘጠኝ ወር ከአምስት ቀን ሲመሰገንባት የመላእክትን ቅዳሴ የሰማች ፈጣሪዋን የመገበች፣ ከሰው ወገን ይቅርና ከሱራፌልና ከኪሩቤል የሚበልጥ ክብርና ጸጋ የታደለች ስትሆን እርሷ ግን በዚህ ዓለም ስትኖር ሁሉንም ነገር በልቧ ከማኖር በስተቀር ይህንን አየሁ ፣ ይህንን ሰማሁ አላለችም፡፡ ሔዋን ዕፀ በለስን ወደ መብላትና ጸጋዋን ወደማጣት ያደረሳት ለእርስዋና ለአዳም ብቻ የተነገረውን ምሥጢር አውጥታ ለዲያብሎስ በመናገርዋ ነበር፡፡ እመቤታችን ግን ሁሉን በልቧ መዝገብ በመያዟ የተመሰገነች ሆነች፡፡ ከክርስቶስም ሆነ ከእመቤታችን የተማርነው አርምሞን ነው፡፡ ክርስቶስን ጲላጦስና ሊቃነ ካህናቱ ከየት መጣህ ? ማነህ ? ትምህርትህስ ምንድነው ? እያሉ ሲጠይቁት ዝም ነው ያላቸው፡፡ ልሰቅልህ ሥልጣን አለኝ ሲለው ብቻ ነው መልስ የመለሰለት፡፡ ስለዚህ እኛም ከአባታችን ከክርስቶስና ከእናታችን ከድንግል ማርያም ያየነውን አብነት ማንሣት ይገባናል (ዮሐ . 19÷2 ፣ ማቴ .27÷14 )፡፡ የማኅሌተ ጽጌ ደራሲ የእመቤታችንን አርምሞ ከአደነቀ በኋላ ጠቢቡ ሰሎሞን ‘’ አሥግሩ ለነ ቈናጽለ ንዑሳነ እለ ያማስኑ ዓፀደ ወይንነ ፣ የወይናችንን ቦታ የሚያጠፉትን ጥቃቅኑን ቀበሮዎች አጥምዳችሁ ያዙልን ‘’ (መኃ .2÷15) ። እንዳለ የወይን ቦታ የተባለ የሕግ መጠበቂያ ልባችንን ሊያበላሹ ውር ውር የሚሉትን በቀበሮ የተመሰሉ መናፍቃንንና አጋንንትን ታስታግስልን ታስወግድልን ፡፡ እመ ወላዲተ አምላክ ድንግል ማርያም በረድኤቷና በበረከቷ አትለየን፡፡

ወስብሐት ለእግዚአብሔር ለዘበቅዱሳኒሁ ይሴባሕ ይእዜኒ ወዘልፈኒ ወለዓለመ ዓለም አሜን ወአሜን ለይኩን ለይኩን ፡፡ አነሳስቶ ያስጀመረኝ አስጀምሮ ያስጨረሰኝ የቅዱሳን አባቶቻችን አምላክ ይክበር ይመስገን ፡፡ አሜን !!!!!!

ጥቅምት 01 / 2005 ዓ/ም

 


ዘመነ ጽጌ - ክፍል ሁለት